İçeriğe atla
akademITU
Koçluk ve Motivasyon

Eğitim Koçluğu Nedir, Nasıl Çalışır?

akademITU Eğitim Ekibi · · 14 dk okuma

İçindekiler
  1. Eğitim koçluğu nedir?
  2. Eğitim koçluğu ne yapar, ne yapmaz?
  3. Koç ile öğretmen arasındaki fark nedir?
  4. Bir koçluk görüşmesi nasıl geçer?
  5. Süreç nasıl başlar? İlk görüşme
  6. Program neye göre kişiselleşir?
  7. Deneme sonuçları koçlukta nasıl okunur?
  8. Haftalık takip neden düzenli olmalı?
  9. Kimler için gerekli, kimler için değil?
  10. Veli, koç ve öğrenci arasındaki sınır nerede?
  11. Koçluktan makul olarak ne beklenebilir?
  12. İyi bir koç nasıl seçilir?
  13. Online koçluk yüz yüze kadar etkili mi?
  14. Ne zaman başlamalı, ne kadar sürer?
  15. Sık karşılaşılan yanlış bilgiler
  16. Süreç kötü giderse ne olur?
  17. Koçluk ücretini ne belirliyor?
  18. Koçluk ile okul rehberliği arasındaki fark
  19. Koçluk sürecinde veli neyi takip etmeli?
  20. Koçluk süreci nasıl sonlandırılır?
  21. Koçlukta ölçüm nasıl yapılır?
  22. Koçluk seçerken en sık yapılan hata
  23. Sonraki adım

Eğitim koçluğu, son yıllarda çok konuşulan ama ne olduğu konusunda kafa karışıklığı da bulunan bir hizmet. Kimi zaman özel dersle karıştırılıyor, kimi zaman motivasyon konuşmacılığıyla.

Bu rehber koçluğun ne olduğunu, ne yapmadığını, bir görüşmenin nasıl geçtiğini ve hangi durumlarda anlamlı olduğunu anlatıyor.

Eğitim koçluğu nedir? #

Eğitim koçluğu, bir öğrencinin sınav hazırlık sürecini planlama, takip etme ve gerektiğinde yeniden yönlendirme işi.

Kilit kelime süreç. Koç, konuları öğretmek için değil, o konuların hangi sırayla, hangi yoğunlukta ve hangi yöntemle çalışılacağını kurmak için var.

Sınav hazırlığı bir yıla yayılan bir iş ve bir yıl boyunca aynı planla gitmek mümkün değil. Deneme sonuçları değişiyor, bazı konular beklenenden uzun sürüyor, motivasyon dalgalanıyor. Bu değişimleri takip edip planı güncelleyen biri olmadığında, plan genellikle ilk aksamada terk ediliyor.

Eğitim koçluğu ne yapar, ne yapmaz? #

Eğitim koçluğu şunları yapar:

  • Öğrencinin mevcut durumunu ölçer: hangi derste ne seviyede, haftada kaç saati var
  • Gerçekçi bir haftalık program kurar
  • Haftalık görüşmelerle takibi yapar ve programı günceller
  • Deneme sonuçlarını analiz eder, tekrar eden kalıpları gösterir
  • Tıkanma noktalarını tespit eder ve yön değiştirir
  • Süreçle ilgili kararlarda öğrenciye ve veliye bilgi verir

Şunları yapmaz:

  • Ders anlatmaz. Konu eksiği koçun işi değil.
  • Psikolojik teşhis koymaz, tedavi önermez.
  • Öğrencinin yerine çalışmaz ve çalışma sorumluluğunu üstlenmez.
  • Sonuç taahhüdü vermez. Bunu veren bir hizmetten uzak durmakta fayda var.

Son madde önemli. Sınav sonucu öğrencinin çalışmasına, başlangıç seviyesine, o günkü performansına ve sınavın kendisine bağlı. Bunların hiçbiri koçun kontrolünde değil.

Koç ile öğretmen arasındaki fark nedir? #

Öğretmen Koç
Odak Konu ve bilgi Süreç ve plan
Sorun tipi "Bu konuyu anlamıyorum" "Programı uygulayamıyorum"
Görüşme içeriği Ders anlatımı, soru çözümü Takip, analiz, planlama
Ölçüm O dersteki net Genel süreç ve tüm dersler
Süre Ders saati bazlı Haftalık görüşme bazlı

İkisi birbirinin alternatifi değil, farklı sorunların çözümü. Matematikte konu eksiği olan bir öğrenciye koçluk vermek, sorunu çözmüyor. Konuları bilen ama programı uygulayamayan bir öğrenciye özel ders vermek de aynı şekilde.

Uygulamada çoğu öğrenci ikisini birlikte kullanıyor: zorlanılan derste özel ders, sürecin bütününde koçluk.

Özel ders ile diğer seçenekler arasındaki karşılaştırma için özel ders mi kurs mu yazısına bakabilirsiniz.

Bir koçluk görüşmesi nasıl geçer? #

Tipik bir haftalık görüşme 45-60 dakika sürüyor ve dört bölümden oluşuyor.

Geçen haftanın gözden geçirilmesi. Plan neydi, ne kadarı yapıldı, ne yapılmadı. Burada aranan şey suçlu değil sebep: yapılmayan iş, planın gerçekçi olmadığını mı gösteriyor yoksa başka bir engel mi vardı.

Verinin okunması. Deneme sonuçları, çözülen soru sayıları, yanlış defterindeki kalıplar. Toplam nete değil, test bazında değişime bakılıyor.

Tıkanma noktasının tespiti. Aynı sorun üst üste tekrarlanıyorsa burada konuşuluyor. Üç haftadır matematik neti sabitse sebebi aranıyor.

Önümüzdeki haftanın planlanması. Konu dağılımı, tekrar takvimi, deneme günü. Plan görüşmenin sonunda yazılı hâle geliyor.

Görüşmenin motivasyon konuşmasına dönüşmemesi önemli. "Yapabilirsin, inan kendine" cümlesi hiçbir şeyi değiştirmiyor; değiştiren şey somut bir plan ve onun takibi.

Süreç nasıl başlar? İlk görüşme #

İlk görüşme, sonraki her şeyin dayandığı ölçüm. Burada atlanan bir şey aylar sonra yanlış kurulmuş bir plan olarak geri geliyor.

İlk görüşmede cevaplanması gereken sorular şunlar:

  • Öğrenci hangi sınava, hangi puan türünde hazırlanıyor?
  • Şu an hangi derste ne seviyede? Elde bir deneme sonucu var mı?
  • Haftada gerçekten kaç saat ayırabiliyor? Okul, servis, kurs saatleri ne?
  • Daha önce bir program denendi mi? Neden yürümedi?
  • Hedef bölüm ya da okul belli mi? Belliyse gerektirdiği net aralığı biliniyor mu?

Son iki soru en çok atlanan ve en çok bilgi veren sorular. "Daha önce hangi program denendi ve neden yürümedi" sorusunun cevabı, yeni programın aynı hataya düşmesini engelliyor.

İlk görüşmenin sonunda bir program çıkmayabilir ve bu normal. Çoğu zaman önce bir deneme çözülmesi, bir hafta gerçek verinin toplanması gerekiyor. Ölçüm yapmadan program veren bir yaklaşım, hazır bir şablonu uyguluyor demektir.

Program neye göre kişiselleşir? #

"Kişiye özel program" sık kullanılan bir ifade ama neye göre kişiselleştiği çoğu zaman belirsiz. Gerçekte program dört değişkene göre şekilleniyor.

Mevcut seviye. Matematikte temel eksiği olan bir öğrenciyle ileri konularda zorlanan bir öğrencinin programı aynı olamaz. Birincisinde geri dönüp temel kapatılır, ikincisinde soru hacmi artırılır.

Zaman kapasitesi. Okula devam eden, servisle iki saat yolda geçiren bir öğrencinin haftalık kapasitesi mezun bir öğrencininkinin yarısı kadar olabilir. Program bu gerçeğe göre kurulmazsa ilk haftada çöküyor.

Hedefin gerektirdiği aralık. Sayısal bir bölüm hedefleyen öğrencide AYT matematik ve fen ağırlık kazanıyor; eşit ağırlıkta denge farklı kuruluyor.

Çalışma alışkanlığı. Uzun oturum yapabilen bir öğrenciyle otuz dakikada dikkati dağılan bir öğrenci için blok uzunlukları farklı ayarlanıyor. Bu, kişilik değil ölçülebilir bir özellik.

Bu dört değişkenden herhangi biri değiştiğinde program da değişiyor. Yıl boyunca aynı kalan bir program, ya baştan çok gevşek yazılmıştır ya da uygulanmıyordur.

Deneme sonuçları koçlukta nasıl okunur? #

Deneme sonucu tek bir sayı değil; doğru okunduğunda birkaç ayrı bilgi veriyor.

Bakılan şey Ne söyler
Test bazlı net Hangi derste ilerleme var, hangisi duruyor
Yanlış / boş oranı Bilgi eksiği mi, süre sorunu mu
Aynı konudan tekrar eden yanlış Kapanmamış bir konu
Net dalgalanması Düzensiz çalışma ya da deneme zorluk farkı
Süre kullanımı Hangi testte zaman kaybediliyor

Toplam net, bu bilgilerin hepsini gizliyor. Üç haftadır 65 netle duran bir öğrencinin Türkçesi artıp matematiği düşüyor olabilir; toplam rakam bunu göstermez.

Boş sayısı özellikle bilgi verici. Çok boş bırakan bir öğrencide sorun bilgi eksiği; çok yanlış yapan bir öğrencide sorun genelde acele ya da yarım bilgi. İkisi farklı çözüm gerektiriyor.

Bir denemenin tek başına anlamı da sınırlı. Üç denemelik bir eğilim, tek bir denemeden çok daha güvenilir. Kötü geçen bir denemeye bakıp programı baştan yazmak, en sık yapılan aşırı tepki.

Bu okuma biçiminin ayrıntısı deneme analizi nasıl yapılır yazısında adım adım anlatılıyor.

Haftalık takip neden düzenli olmalı? #

Takip aralığı uzadıkça değeri hızla düşüyor ve bunun mekanik bir sebebi var.

İki haftada bir yapılan bir görüşmede, ilk haftada ortaya çıkan bir sorun ancak ikinci haftanın sonunda fark ediliyor. O noktada iki hafta kaybedilmiş oluyor. Haftalık görüşmede aynı sorun bir hafta içinde yakalanıyor.

İkinci sebep, planın ömrü. Bir haftalık plan bir hafta için gerçekçi. İki hafta sonrası için yazılan plan, ikinci haftanın koşullarını bilmediği için tahmine dayanıyor.

Üçüncü sebep sorumluluk. Haftada bir hesap verilecek bir görüşme olduğunu bilmek, tek başına çalışma düzenini etkiliyor. Bu bir baskı aracı değil; bir dış yapı.

Sınav dönemine yaklaşıldığında görüşme sıklığı artırılabiliyor. Son iki ayda haftada iki kısa görüşme, bir uzun görüşmeden daha iyi iş görüyor.

Kimler için gerekli, kimler için değil? #

Koçluk her öğrenci için gerekli değil ve bunu söylemek dürüstlük meselesi.

Koçluğun anlamlı olduğu durumlar:

  • Program kuruluyor ama uygulanamıyor
  • Üç aydır aynı net aralığında durulması
  • Nereden başlanacağının bilinmemesi
  • Çok fazla kaynak ve yön arasında kaybolma
  • Deneme sonuçlarının nasıl okunacağının bilinmemesi
  • Sürecin veliyle sürekli çatışma konusu hâline gelmesi

Koçluğun gereksiz olduğu durumlar:

  • Öğrencinin kendi programını kurup uygulayabilmesi
  • Net grafiğinin düzenli yükselmesi
  • Tıkandığında kendi başına yön değiştirebilmesi
  • Okulda ya da kurumda zaten düzenli bir takip sisteminin olması

İkinci listedeki bir öğrenciye koçluk satmak, ona bir şey katmıyor. Bu durumda bütçe, varsa zorlanılan derse ayrılmalı.

Veli, koç ve öğrenci arasındaki sınır nerede? #

Bu üçgen, koçluk sürecinin en çok sorun çıkan yeri ve baştan netleştirilmesi gerekiyor.

Koçun muhatabı öğrenci. Plan öğrenciyle kuruluyor, görüşme öğrenciyle yapılıyor ve sorumluluk öğrencide.

Veli süreçten haberdar olmalı ama görüşmenin içinde olmamalı. Velinin odada olduğu bir görüşmede öğrenci farklı konuşuyor; gerçek tıkanmalar dile gelmiyor.

İşe yarayan model şu: öğrenciyle haftalık görüşme, veliyle ayda bir ya da gerektiğinde bilgilendirme. Veli neyin nasıl gittiğini bilir, ama haftalık takibin muhatabı olmaz.

Koçun bir başka sınırı daha var: koç, veli ile öğrenci arasındaki iletişimin aracısı değil. Aile içi bir gerginliği çözmek koçluk hizmetinin kapsamında değil. Sınav döneminde veli ne yapmalı yazısı velinin rolünü ayrıca ele alıyor.

Koçluktan makul olarak ne beklenebilir? #

Beklentiyi doğru kurmak, sürecin başarısını doğrudan etkiliyor.

Makul beklentiler:

  • Üç dört hafta içinde oturmuş, uygulanabilir bir haftalık düzen
  • Deneme sonuçlarının okunabilir hâle gelmesi
  • Hangi konuya ne kadar zaman ayrılacağının belirsizlikten çıkması
  • Tıkanmaların daha erken fark edilmesi
  • Süreçle ilgili kararların tahmine değil veriye dayanması

Makul olmayan beklentiler:

  • Belirli bir net ya da sıralama
  • Çalışma isteğinin dışarıdan yaratılması
  • Konu eksiklerinin koçluk görüşmeleriyle kapanması
  • Kısa sürede büyük sıçrama

Koçluk, harcanan saati daha verimli hâle getiriyor. O saatin yerini almıyor. Haftada beş saat çalışan bir öğrenci, koçla birlikte yine haftada beş saat çalışacaksa değişim sınırlı kalır.

İyi bir koç nasıl seçilir? #

Bu alanda standart bir sertifikasyon olmadığı için seçim tamamen alıcıya kalıyor. Bakılacak birkaç şey var.

  • Sınav sistemini güncel biliyor mu? Puan hesabı, tercih mantığı ve kılavuz değişiklikleri hakkında net konuşabilmeli.
  • İlk görüşmede ölçüm yapıyor mu? Durum tespiti yapmadan program veren biri, hazır bir şablonu uyguluyor demektir.
  • Sonuç taahhüdü veriyor mu? Veriyorsa bu bir uyarı işareti.
  • Kaç öğrenciyle çalışıyor? Haftalık düzenli takip, öğrenci sayısı arttıkça yüzeyselleşiyor.
  • Görüşme kaydı tutuluyor mu? Plan ve takip yazılı hâle gelmiyorsa, görüşme sohbete dönüyor.
  • Sınırlarını söylüyor mu? Ne yapmadığını açıkça söyleyen bir koç, genellikle ne yaptığını da biliyordur.

Online koçluk yüz yüze kadar etkili mi? #

Koçluğun içeriği konuşma, plan ve veri okuma üzerine kurulu. Bu üçü de ekran üzerinden aynı biçimde yapılabiliyor.

Online biçimin pratik avantajları var: yol süresi yok, görüşme saati daha esnek ayarlanabiliyor ve coğrafi kısıt ortadan kalkıyor. Ekran paylaşımıyla deneme sonuçlarına birlikte bakmak, kâğıt üzerinden bakmaktan daha pratik olabiliyor.

Dezavantaj tarafında iki şey var. Birincisi, ekran üzerinden dikkatin dağılması daha kolay. İkincisi, küçük yaş grubunda yüz yüze temas genelde daha iyi çalışıyor.

Ortaokul ve lise düzeyinde, düzenli yapıldığı sürece iki biçim arasında belirgin bir fark gözlenmiyor. Belirleyici olan mecra değil, görüşmelerin düzenliliği ve içeriği.

Ne zaman başlamalı, ne kadar sürer? #

Koçluğa başlamak için en uygun zaman dönem başı. Eylül-ekim aylarında kurulan bir düzen, yılın tamamına yayılıyor.

Dönem ortasında başlamak da mümkün ve bazen daha isabetli: sorunun ne olduğu artık belli olduğu için ölçüm aşaması kısalıyor.

Son iki ayda başlamak ise sınırlı fayda sağlıyor. O noktada yapılabilecek şey mevcut düzeni korumak ve sınav stratejisi kurmak; yapısal bir değişiklik için zaman kalmıyor.

Süre tarafında: programın oturması genellikle üç dört hafta. Net üzerindeki etkinin görülmesi daha uzun sürüyor ve bu süre öğrencinin başlangıç durumuna göre değişiyor.

Sık karşılaşılan yanlış bilgiler #

"Koçluk sadece başarısız öğrenciler içindir." Tersine, en çok fayda gören grup genellikle çalışan ama yönünü bulamayan öğrenciler.

"Koç öğrenciyi motive eder." Motivasyon dışarıdan enjekte edilen bir şey değil. Koçun yaptığı, ilerlemeyi görünür kılmak ve hedefi ulaşılabilir parçalara bölmek — motivasyon çoğu zaman bunun sonucu olarak geliyor.

"Koçluk pahalı bir lüks." Maliyet karşılaştırması yapılırken bakılması gereken şey, yanlış yönde harcanan ayların maliyeti. Yine de her öğrenci için gerekli olmadığı yukarıda yazılı.

"Koç varsa veli karışmamalı." Veli süreçten haberdar olmalı; sadece haftalık takibin muhatabı olmamalı.

Sınav kaygısı gibi konular da sık sık koçtan beklenen bir alan. Koç bu konuda süreçle ilgili düzenlemeler yapabilir, ancak kaygı yoğunsa bir uzman desteği gerekir. Sınav kaygısı nasıl yenilir yazısı bu sınırı ayrıntılı ele alıyor.

Süreç kötü giderse ne olur? #

Her koçluk süreci düzgün ilerlemiyor ve bunu konuşmamak dürüst olmaz.

En sık karşılaşılan sorun, programın uygulanmaması. Bu üst üste iki üç hafta sürüyorsa problem programda değil, daha derinde. Olası sebepler: hedefin öğrenciye ait olmaması, tükenmişlik, ya da sürecin tamamen veli baskısıyla yürütülüyor olması.

Bu noktada yapılacak şey programı sıkılaştırmak değil. Tersine, plan küçültülüp ulaşılabilir hâle getiriliyor ve sebep konuşuluyor. Haftada 25 saat planlanıp 5 saat yapılan bir düzen yerine, 10 saat planlanıp 10 saat yapılan bir düzen her açıdan daha iyi.

İkinci yaygın sorun, koç ile öğrenci arasındaki uyumsuzluk. Herkes herkesle çalışamıyor ve bu kimsenin hatası değil. Birkaç görüşme sonunda iletişim kurulamıyorsa değişiklik yapmak, zorlamaktan iyi.

Üçüncüsü, beklentinin baştan yanlış kurulmuş olması. "Koç tuttuk ama net artmadı" cümlesinin arkasında çoğu zaman, çalışma miktarı hiç değişmemiş bir süreç oluyor.

Süreç kötü gittiğinde en kötü seçenek, sessizce devam etmek. Her iki tarafın da durumu erken konuşması, aylar kaybetmekten iyi.

Koçluk ücretini ne belirliyor? #

Bu alanda tek bir fiyat standardı yok ve ücretler kurumdan kuruma belirgin biçimde değişiyor. Farkı yaratan birkaç unsur var.

Görüşme sıklığı ve süresi. Haftada bir uzun görüşme ile haftada iki kısa görüşme farklı paketler.

Koç başına düşen öğrenci sayısı. Az öğrenciyle çalışan bir koçun takibi daha ayrıntılı oluyor ve fiyat buna göre değişiyor.

Kapsam. Yalnızca koçluk mu, yoksa ders desteği de dahil mi? İkisinin bir arada sunulduğu paketler doğal olarak farklı fiyatlanıyor.

Takip araçları. Yazılı rapor, deneme analiz tabloları ve veli bilgilendirmesi içeren bir hizmet ile sadece görüşmeden ibaret bir hizmet aynı şey değil.

Karar verirken saat ücretine değil, aylık toplam maliyete ve karşılığında alınan takip yoğunluğuna bakmak daha doğru bir karşılaştırma veriyor. Ayrıca ilk görüşmenin ücretsiz olup olmadığı ve taahhüt süresi bulunup bulunmadığı sorulmalı — uzun süreli taahhüt isteyen bir hizmette, uyum sağlanamadığında çıkış zorlaşıyor.

Koçluk ile okul rehberliği arasındaki fark #

Okulda rehberlik hizmeti var ve "zaten rehber öğretmen var, koça ne gerek var" sorusu haklı bir soru. Aradaki fark kapsamda ve yoğunlukta.

Okul rehberliği geniş bir alanı kapsıyor: mesleki yönlendirme, akran ilişkileri, davranış sorunları, tercih dönemi bilgilendirmesi. Bunların hepsi değerli ve çoğu okulda birkaç yüz öğrenciye tek bir rehber öğretmen düşüyor.

Koçluk ise tek bir öğrenciye ve tek bir konuya odaklanıyor: sınav hazırlığının haftalık yönetimi. Ayrım kalite değil, ölçek ve kapsam farkı.

Pratikte ikisi birbirini dışlamıyor. Okul rehberliği tercih dönemi ve yönlendirme konusunda sistemin içinden bilgi veriyor; koçluk haftalık takibi yapıyor.

Okulunda düzenli ve kişiselleştirilmiş bir takip sistemi bulunan bir öğrencinin ayrıca koça ihtiyacı olmayabilir. Bu, sorulması gereken ilk sorulardan biri.

Koçluk sürecinde veli neyi takip etmeli? #

Veli görüşmenin içinde olmamalı ama süreçten kopuk da kalmamalı. Takip edilebilecek birkaç somut şey var.

  • Görüşmelerin düzenli yapılıp yapılmadığı. Ertelenen ve telafi edilmeyen görüşmeler, takibin zayıfladığını gösteriyor.
  • Yazılı bir planın varlığı. Her görüşme sonunda öğrencide o haftanın planı olmalı. Yoksa görüşme sohbete dönüşmüş demektir.
  • Deneme sonuçlarının kaydı. Test bazlı bir gelişim tablosu tutuluyor mu.
  • Öğrencinin görüşmelere isteyerek gitmesi. Zorla götürülen bir süreç yürümüyor.

Takip edilmemesi gereken şey ise günlük çalışma saatleri. Bu, koçun ve öğrencinin alanı; veli tarafından da takip edilmesi ikili bir baskı üretiyor.

Velinin koçtan bekleyebileceği şey, düzenli ve anlaşılır bir bilgilendirme. Ayda bir kısa bir görüşme, çoğu durumda yeterli oluyor.

Koçluk süreci nasıl sonlandırılır? #

Her süreç sınava kadar devam etmek zorunda değil ve bitirmenin doğru zamanı olabiliyor.

Sonlandırmanın makul olduğu durumlar: öğrencinin kendi düzenini kurup sürdürebilir hâle gelmesi, hedefin ve planın netleşmesi, artık her hafta konuşulacak yeni bir şey kalmaması.

İlk madde aslında sürecin başarısı sayılmalı. Koçluğun amacı kalıcı bir bağ kurmak değil; öğrencinin kendi sistemini kurmasına yardımcı olmak.

Sonlandırma kademeli yapılabilir: haftalık görüşme iki haftada bire, sonra ayda bire düşürülür. Böylece destek tamamen kesilmeden bağımsızlık test edilmiş oluyor.

Sınav dönemine iki ay kala sonlandırmak ise genellikle doğru değil. O dönemde kaygı yükseliyor ve düzenin korunması en kritik hâle geliyor.

Koçlukta ölçüm nasıl yapılır? #

"İşe yarıyor mu" sorusunun cevabı hisse bırakılmamalı. Ölçülebilir birkaç gösterge var ve bunlar baştan belirlenmeli.

Planın tamamlanma oranı. Haftalık planın kaçta kaçı yapıldı. İlk haftalarda düşük olması normal; birkaç hafta içinde yükselmesi bekleniyor. Yükselmiyorsa plan hâlâ gerçekçi değil demektir.

Test bazlı net değişimi. Toplam net değil, her testin kendi eğilimi. Bir testte ilerleme diğerinde gerileme varsa bu, dağılımın yanlış kurulduğunu gösteriyor.

Yanlış sebeplerinin dağılımı. Bilgi eksiği kaynaklı yanlışlar azalıyorsa konu çalışması yerinde. Dikkat hataları azalmıyorsa ayrı bir müdahale gerekiyor.

Tekrar döngüsünün tamamlanması. Planlanan tekrarların kaçı yapıldı.

Bu dört göstergeyi ilk görüşmede belirlemek ve aylık olarak birlikte gözden geçirmek, sürecin sohbete dönüşmesini engelliyor.

Ölçüm yapılmayan bir koçluk sürecinde "iyi gidiyoruz" değerlendirmesi, iki tarafın da iyi niyetli tahmininden ibaret kalıyor. Tahmin, dört ay sonra düzeltilemeyecek bir gecikme üretebiliyor.

İlk ayın sonunda beklenen şey net artışı değil, düzenin oturmasıdır. Net üzerindeki etki daha sonra ve daha yavaş geliyor; bunu baştan söylemek, yanlış beklentinin önüne geçiyor.

Bir de şu var: koçluk sürecinde değişen ilk şey genellikle net değil, belirsizlik oluyor. Ne yapacağını bilmek, tek başına haftalık çalışma süresini artırıyor ve net etkisi bunun ardından geliyor.

Koçluk seçerken en sık yapılan hata #

En yaygın hata, hizmeti sonucuna göre değil anlatımına göre seçmek.

İyi anlatılan bir tanıtım görüşmesi, haftalık takibin nasıl işleyeceği hakkında bilgi vermiyor. Sorulması gereken şey vaat değil işleyiş: görüşme ne kadar sürüyor, plan nasıl yazılıyor, ölçüm nasıl yapılıyor, uyum sağlanamazsa ne oluyor.

İkinci yaygın hata, kararı aceleye getirmek. Dönem başında "geç kalıyoruz" hissiyle alınan kararlar, çoğu zaman birkaç ay sonra değiştiriliyor. Bir hafta düşünmek, yanlış eşleşmeyle geçecek üç aydan ucuz.

Üçüncü hata, tek bir tanıtım görüşmesine bakıp karar vermek. Mümkünse bir deneme görüşmesi isteyin: bir saatlik gerçek bir oturum, yarım saatlik bir tanıtımdan çok daha fazla bilgi veriyor. O oturumda size sorulan soruların niteliği, hizmetin niteliği hakkında en güvenilir işaret.

Dördüncü hata, kararı yalnızca fiyata bakarak vermek. Düşük fiyatlı ama haftada otuz öğrenciyle çalışan bir yapıda takip yüzeysel kalıyor; yüksek fiyat ise tek başına yoğun takip anlamına gelmiyor. Bakılacak şey fiyatın kendisi değil, karşılığında alınan görüşme ve ölçüm yoğunluğu.

Sonraki adım #

Koçluk bir yöntem değil, bir takip yapısı. Yöntemin kendisi ayrı bir konu ve koçla çalışılsın çalışılmasın geçerli: verimli ders çalışma rehberi hangi çalışma biçimlerinin işe yaradığını anlatıyor.

Sınava özel yol haritaları için YKS hazırlık rehberi ve LGS hazırlık rehberi yazılarına, diğer koçluk yazıları için koçluk ve motivasyon kategorisine bakabilirsiniz.

Sıkça sorulan sorular #

Eğitim koçu ders anlatır mı?

Hayır. Koçun işi süreç yönetimi: program kurmak, takip etmek, tıkanan noktayı bulmak. Konu eksikliği varsa çözüm özel derstir; ikisi farklı işlerdir.

Koçluk görüşmeleri ne sıklıkla yapılır?

Genellikle haftada bir. Aralık uzadıkça takip anlamını yitiriyor, çünkü iki hafta önce kurulan plan artık güncel olmuyor.

Eğitim koçluğu her öğrenciye gerekli mi?

Hayır. Kendi programını kurup uygulayabilen ve tıkandığında yön değiştirebilen bir öğrencinin koça ihtiyacı olmayabilir.

Koçluk ile rehberlik öğretmenliği aynı şey mi?

Değil. Okuldaki rehberlik hizmeti daha geniş bir alanı kapsar ve çok sayıda öğrenciye dağılır; koçluk tek öğrenciye ve sınav sürecine odaklanır.

Koçluktan ne kadar sürede sonuç beklenir?

Programın oturması genellikle üç dört hafta alır. Net üzerindeki etkinin görülmesi daha uzun sürer ve öğrenciden öğrenciye değişir.

Yazar

akademITU Eğitim Ekibi

YKS ve LGS Hazırlık Kadrosu

akademITU, YKS ve LGS hazırlığında birebir online özel ders ve koçluk veren bir eğitim ekibidir. Bu içerikler ekibin ders deneyimine dayanır; sınav formatı ve takvim bilgileri ÖSYM ile MEB'in yayımladığı kılavuzlara dayandırılır.

Bu kümedeki diğer yazılar

İlgili yazılar